گزارش پيمايش جنگل ابر - روستاي ابر به ده شيرين آباد

بوي تازه شدن طبيعت همه جا را پر کرده است . مطابق عادت هر سال عيد ، دنبال يک جنگل مناسب براي پيمايش مي گرديم . در اکثر مناطق جنگلي اثراتي از زمستان باقي مانده است . با تماس با چند استان شمالي متوجه مي شويم که اکثر راههاي جنگلي هنوز پوشيده از برف است . صحبت با کوهنوردان ديگر و گرفتن راهنمايي از آنها باعث مي شود که منطقه ابر در نظر ما خودنمايي کند . منطقه اي که بيشترين ارتفاع آن 3000 متر است و به دليل ارتفاع پايين ، محلي مناسب براي يک پيمايش بهاري است . هماهنگي هاي لازم را سريع انجام داده و کوله هاي خود را مي بنديم .
ابتدا بايد خود را به شاهرود برسانيم . از ترمينال غرب تهران سوار ماشينهاي مشهد شده و پس از رسيدن به شاهرود ماشين ديگري تهيه کرده و به سمت شمال شرق شاهرود و به سمت راميان و آزاد شهر حرکت مي کنيم . در فاصله 6 کيلومتري بعد از شاهرود شهر بسطام وآرامگاه شيخ بسطام قرار دارد . جاده را ادامه داده و وارد جاده فرعي قلعه نو خرقان
( N 36' 36.437' , E 055' 04.985' ) مي شويم . از آرامگاه شيخ خرقان نيز بازديد کرده و در جاده اي آسفالته حرکت خود را به سمت شمال شرق و ده ابر ادامه مي دهيم . 13 کيلومتر ديگر که به مسير خود ادامه مي دهيم تا ناگهان از پشت يک تپه ده زيباي ابر مشخص مي شود . دهي کوچک ولي فوق العاده زيبا که با شکوفه هاي زيباي بهاري آراسته شده است .
از ده ابر يک جاده پرپيچ و خم به سمت ده شيرين آباد مي رود . با يک راهپيمايي 5 الي 6 ساعته مي توان از اين جاده زيبا خود را به شيرين آباد رساند . اين مسير عمومي راهپيمايي از اين مسير است ولي هدف ما اين جاده نيست . هدف ما جنگلهاي انبوه بين ده ابر و شيرين آباد و عبور از ده ييلاقي افراتخته است .
ابتدا بايد جاده خاکي را تا روي گردنه ادامه دهيم . جاده به سمت شمال غرب ادامه مي يابد . هوا ابري است و مه ريز ، کم کم صورتها و وسايل ما را خيس مي کند . در ميان راه گردنه محيط بان منطقه را مي بينيم . هوا خراب است و هر چند وقت يکبار صداي رعد زمين را مي لرزاند . محيط بان کاملاَ محتاطانه از ما مي خواهد که مسير عادي شيرين آباد را پيموده و افراتخته را به زمان ديگري بسپاريم . او جنگلهاي انبوه و شيبهاي صخره اي را از خصوصيات مسير افراتخته مي داند . اما ما مصر و مصمم از او راهنمايي مي خواهيم . در نهايت محيط بان با تکرار کلمه " در اين هوا نمي توانيد " و از روي بي ميلي اطلاعاتي در مورد مسير در اختيار ما قرار مي دهد . کلمه نمي توانيد او نيز بدرقه راه ما است ! در ادامه راه اطلاعات خوبي از يکي از افراد محلي به نام حسين بيگي مي گيريم .
با رسيدن بر روي گردنه ، هوا کاملاَ خراب است و چشمها عاجز از ديدن ده شيرين آباد است . مسير مستقيم از گردنه به سمت افراتخته مي رود و شيرين آباد در جهت شمال قرار دارد ولي به دليل وجود کوههاي صخره اي و پرتگاه ناچاراَ بايد مسيري طولاني را به سمت غرب رفته تا اين کوههاي صيقلي را دور بزنيم .
هنوز منطقه حالت جنگلي به خود نگرفته است و تقريباٌ هر چند متر يک درخت خود نمايي مي کند . در ميان راه مسيرهاي فرعي با نامهاي آرام چاله زوا ، فيک چشمه ، شهري کشته و ... نيز وجود دارد ولي ما همچنان مسير خود را به سمت غرب ادامه مي دهيم . در نهايت بعد از مدتي متوجه مي شويم که کوههاي صخره اي را دور زده ايم . در ميان مه با استفاده از جي پي اس (GPS) مسير نهايي مشخص است و طبق راه مالرويي که وجود دارد مسير خود را به سمت شمال و شمال شرق منحرف مي کنيم . بعد از گذشتن از يک رودخانه نه چندان پر آب به يک آرام* مي رسيم . محل مناسبي براي شب ماني به نظر مي رسد . باقي روز را به مرتب کردن داخل آرام و جمع کردن هيزم مي گذرانيم . شبي به ياد ماندني را پشت سر مي گذاريم .
روز بعد هوا بهتر به نظر مي رسد . ابرها کنار رفته اند و ديد ما نسبت به منطقه باز شده است . حرکت خود را به سمت شمال ادامه مي دهيم و پس از طي کردن يک سربالايي و رسيدن به بالاي تپه منظره زيبايي چشم را مي نوازد . قله سبز پوش قلعه موران در شمال به همراه ده ميان رستاق و لباس سبزپوش آن و کمر بند خاکي رنگي که از ميان سبزيها تا ده شيرين آباد کشيده شده است . براي اولين بار در طول برنامه ده شيرين آباد مشخص ميشود . از تپه به سمت شمال پايين رفته ولي در پايين تپه به يک دوراهي مي رسيم .
راه اول به سمت دره و راه دوم به سمت غرب ارتفاع مي گيرد . با توجه به تجربيات قبلي در مورد جنگل و مسير دره که اکثراَ به آبشار منتهي مي شود تصميم مي گيريم که مسيري که بر روي يال غربي سوار مي شود را انتخاب کنيم . بعد از چند دقيقه مسير روي يال هم ارتفاع کم کرده و به دره غربي مي رسد . ارتفاعات غربي منطقه در قسمتهاي بالايي صخره اي و صعود از آنها بسيار وقت گير و خطرناک به نظر مي رسد ولي قسمتهاي پاييني ، تپه اي و خاکي است .
مسير را ادامه داده و كمي جلوتر به سمت دره پيش مي رويم . بعد از مدتي به يک راه کوچک رسيده و در کف دره از رودخانه رد مي شويم . از آنجا ارتفاع خود را به سمت غرب زياد مي کنيم تا به روي يال غربي برسيم . در آنجا نيز مسافتي حدود 2 کيلومتر را به سمت غرب تراورس مي کنيم . در اينجا جنگل کاملاَ انبوه شده است و شناسايي مسير بسيار سخت . يکي از مسيرها ارتفاع گرفته و به سمت ارتفاعات غربي ما مي رود . مسير شرقي به سمت صخره هاي سمت شرق مي رود و غير قابل عبور است و مسير دره که به سمت شمال مي رود . با توجه به نقشه مسير دره درست به نظر مي رسد . در طول دره حرکت خود را ادامه داده و چيزي حدود 500 متر ارتفاع کم ميکنيم . در انتهاي دره به يک تنگه پر آب ميرسيم که توسط صخره هاي بلندي احاطه شده و غير قابل عبور به نظر مي رسد . تصميم مي گيريم که شب را همانجا قبل از تنگه استراحت کنيم . شبي زيبا با آسماني پرستاره و صداي دارکوب و جغدهاي شب زنده دار .
صبح زود دو نفر از اعضاي تيم براي شناسايي مسير تنگه حرکت مي کنند و پس از مطمئن شدن از اينکه مسير تنگه مطمئن است مابقي اعضا نيز به آنان مي پيوندند . تنگه برخلاف چيزي که به نظر مي رسيد آنقدر طولاني نيست و با چند بار گذشتن از رودخانه مي توان از آن گذشت . در انتهاي تنگه مسير مالروي مناسبي به سمت ده شيرين آباد ديده مي شود . متوجه مي شويم که در دوراهي بايد به سمت ارتفاعات غربي مي رفتيم چون ده افراتخته در ارتفاعات غرب روستاي شيرين آباد است . به هر حال مناظر اطراف ، فوق العاده زيبا است و تيم پس از يک مبارزه سخت و راهپيمايي سنگين 2 روزه خود را در مقصد مي بيند .

چند نکته :

• مناطق جنگلي فوق العاده زيبا هستند و در عين حال خطرناک . وجود حيوانات وحشي ، ديد کم در صورت وجود مه و ابر در منطقه ، مناطق صخره اي و صعب العبور که در جنگلها به وفور يافت مي شوند و تنگه ها و آبشارهاي بلند ، لزوم وجود يک برنامه ريزي دقيق را تاييد مي کند .
• درست کردن آتش در جنگل براي دور کردن حيوانات وحشي کار مناسبي است ولي هيچ گاه خاموش کردن کامل آن را از ياد نبريد .
• استفاده از امکانات مناسب جهت يابي مانند نقشه با اشل مناسب ، قطب نما و مخصوصاَ دستگاه جي پي اس مانع از سردرگمي شما در ميان جنگل شده و کمکي بزرگ براي انجام فعاليتهاي اينچنيني است .
• پيمودن مسير بدون راهنما ، امروزه مورد توجه بسياري از کوهنوردان است . فقط بايد اين نکته را در نظر گرفت که گرفتن اطلاعات از محليها مي تواند کمک بزرگي باشد .

کروکي و Track مسير براي استفاده در نرم افزار Mapsource و دستکاههاي با قابليت پذيرش نقشه در آدرس زير قابل دسترسي مي باشد .
https://www.sharemation.com/dehati/abr1.gdb?uniq=skeaxp

(*) آغل


گروه کوهنوردي هفت خوان کرج
نگارنده و سرپرست : حميد شفقي